Πόλεμος και Ειρήνη...
Πλησιάζω στην ηλικία του εβδομηκοντούτη, όπως θα το λέγαμε με λόγιο δάνειο από τα αρχαία ελληνικά. Δηλαδή του εβδομηντάχρονου, του εβδομηντάρη. Στα σέβεντις, που λέει κι ο μικρός μου γιός, που ενώ γνωρίζει πολύ καλά τα ελληνικά, μιλάει κι γράφει σε αλαμπουρνέζικα. Που το κάνει στα σοβαρά και αποενοχοποιούμενος τ' αποκαλεί greeklish! Έτσι αυτοαθωόνεται για την εκφραστική του ένδεια όπως κι όλοι οι άλλοι, που χρησιμοποιούν κατά κόρον μέσα στην ελληνική και τις αγγλικούρες τους. (Όσο περνάν τα χρόνια, τι κρίμα, όλο και λιγοστεύουν οι έλληνες που γνωρίζουν την παλιά μας γλώσσα. Αντίθετα πολλαπλασιάζονται πιότερο οι ξένοι που γνωρίζουν καλύτερα τα αρχαία ελληνικά από τους έλληνες). Κι όποτε χρησιμοποιήσω, προφορικά ή γραπτά, φράσεις, προτάσεις και λέξεις από την καθαρεύουσα ή τα αρχαία ελληνικά, με κοιτά αποδοκιμαστικά ή τουλάχιστον συγκαταβατικά με φτιαχτή υποβόσκουσα απορία, λες και είπα κάποια μαλακία! Ενώ είναι φανερό πως τις περσότερες φορές δεν έχει καταλάβει τι είπα ή τι εννοούσα.Ας είναι, όμως...
Πάνε ογδοήκοντα (80) χρόνια από τότε που τέλειωσε ο μεγαλύτερος όλων των πόλεμων, ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος. Ο πιο φριχτός, ο πιο βάναυσος και ο πιο στυγνός με δεκάδες εκατομμύρια σκοτωμένους στις αμέτρητες μάχες. Με ανυπολόγιστους άμαχους νεκρούς από πείνα και βασανιστήρια κι εκατοντάδες εκατομμύρια σακάτηδες και σωματικά και ψυχικά. Σ' όλη τη γή! Απ' άκρη σε άκρη! Που είχε επιστέγασμα την τρομακτική ατομική βόμβα! Αφήνοντας μέχρι και σήμερα ως ανοιχτή πληγή στην κοινή μας πανανθρώπινη μνήμη και συνείδηση, την Χοροσίμα και το Ναγκασάκι. Ως διαχρονικά μουσειακά απομεινάρια του πόλεμου - όνειδους της ιστορικής μας φρίκης.
Μέσα σε τούτα το ογδόντα χρόνια έγιναν πολλοί αιματηροί πόλεμοι.που τους αποκάλεσαν τοπικούς ή περιφεριακούς. Όπως οι πόλεμοι στην Κορέα, στο Βιετνάμ, στο Ιράκ στο Αφγανιστάν, στην Γιουγκοσλαβία και αλλού. Τους είπαν έτσι επειδή δεν ήσαν γενικευμένοι και παγκόσμιοι. Ήσαν όμως οι χειροπιαστές αποδείξεις και τα αναμφίβολα τεκμήρια ενός διαρκούς, άτυπου ως προς τα ουσιαστικά πολεμικά χαρακτηριστικά, παγκόσμιου Ψυχρού Πόλεμου. Έτσι τον είχαν βαπτίσει: Ψυχρό Πόλεμο. Επειδή δεν είχαν πιαστεί στα χέρια και δεν πολέμησαν στα μαρμαρένια αλώνια οι τότε δύο ακραίως φανατικά ανταγωνιστικές και συνάμα πυρηνικές υπερδυνάμεις: οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση (ΕΣΣΔ). Ευτυχώς!
Οπότε ίσως δύναμαι να 'πώ ότι σ' όλη μου τη ζωή, μέχρι και σήμερα, έζησα εν ειρήνη (γράφω την δοτική του ουσιαστικού ειρήνη, που η αυτόματη διόρθωση του word μου τη βγάζει ορθογραφικό λάθος! Ενώ αν έβαζα μια αγγλικούρα π.χ. In peace ή peacefully θα το λογάριαζε ορθό! Φεύ!). Γράφω ίσως, επειδή έζησα, ένιωσα δηλαδή, την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο το 1974. Πόλεμος έγινε κι εκεί, μολονότι κράτησε μια βδομάδα κι έληξε στο άψε σβήσε με την κατοχή της μισής Κύπρου από τους Τούρκους. Στην Ελλάδα δεν άνοιξε ούτε μύτη, δεν έπεσε μισή τουφεκιά αν κι είχε γίνει γενική επιστράτευση των ανδρών και πήρανε στο υποτιθέμενο μέτωπο τους πατεράδες μας από τα σπίτια μας. Αλλά αυτή η υπόθεση είναι άλλη και μεγάλη ιστορία και δεν είναι του παρόντος για να την πιάσω...
Γεγονός είναι λοιπόν ότι πόλεμο αληθινό δεν έζησα. Αν λοιπόν πέρασε η ζωή μου όλη (που λέει κι ο Στέλιος Καζαντζίδης) σε καιρούς ειρήνης, άραγε θα τελειώσει (μιας και μπαίνω στην τελική της ευθεία) το ίδιο ειρηνικά; επειδή, κατά πως ενημερωνόμαστε, οι Ευρωπαίοι της Γερμανίας, της Αγγλίας, της Γαλλίας και οι υπόλοιποι ισχυρίζονται ότι δεν το 'χουν σε τίποτα να μας την "πέσουν" σύντομα οι αιμοδιψείς Ρώσοι! Να ετοιμαστούμε για πόλεμο, μας λένε. Να μάσουμε λάδι, αλεύρι, ζάχαρη, αλάτι και ρύζι. Να βάλουμε και μερικά ευρώ κομπόδεμα στην άκρη. Να τα 'χουμε εύκαιρα γιατί μπορεί να χρειαστούν... γρηγορείτε!
Υπάρχει βέβαια κι ο αντίλογος. Με πολύ σοβαρά επιχειρήματα που αντικρούουν τα κελεύσματα των πολεμοκάπηλων ευρωπαίων του τύπου της Φύρερ Ούρσουλα φον Ντερ Λάϊεν. Αλλά και για τούτα θα χρειάζονταν πολλές σελίδες να γράψω. Και δεν είναι ούτε αυτό θέμα του γραφόμενου κειμένου. Το γεγονός που παραμένει είναι ότι επί του παρόντος και κατά τη διάρκεια της ζωής μου, για πρώτη φορά ακούγεται τόσο έντονα η εκδοχή ενός ενδεχόμενου πόλεμου μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας. Που, ελέω (πάλι η δοτική) πολιτικής Μητσοτάκη, συμπεριλαμβάνει και την χώρα μας! Λες και αναστήθηκαν ή ξύπνησαν από τους τάφους τους ο Ναπολέων Βοναπάρτης και ο Αδόλφος Χίτλερ. Που είναι ιστορικά οι τελευταίοι που έκαμαν μεγάλο πόλεμο με τις Ρώσοι... και τον έχασαν...
Μπαίνω στον πειρασμό να συστήσω, σε όσους δεν έχουν διαβάσει το αριστούργημα του Λέοντος Τολστόι "Πόλεμος και Ειρήνη" να το κάμουν. Επειδή στην πλοκή του μυθιστορήματος εύκολα θα διαπιστώσουν και θα αναγνωρίσουν την σημερινή επικαιρότητα και την ψυχολογία της ευρωπαϊκής μας κοινωνίας. Όμως από την άλλη μεριά! Απ' τη μεριά των Ρώσων! Που είναι η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος. Το επικό τούτο έργο περιγράφει και σκιαγραφεί με πολλές λεπτομέρειες τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν, πριν και μετά, της Γαλλικής εισβολής του Ναπολέοντα στην τσαρική κοινωνία, όπως φαίνονται μέσα από τα μάτια πέντε ρωσικών αριστοκρατικών οικογενειών. Για να αναδείξει τελικά την βαθύτερη ουσία του είναι του ρώσικου λαού (όπως και κάθε άλλου λαού) που είναι η φιλοπατρία!
Ξέρετε, γνωρίζετε κάποιο ευρωπαϊκό λαό που να εμφορείται από φιλοπατρία, όχι για την χώρα του π.χ. την Ιταλία, την Σλοβενία, την Ελλάδα ή την Δανία αλλά για την Ευρωπαϊκή Ένωση; υπάρχει χώρος στο είναι της φιλοπατρίας μας για την σημερινή Ευρωπαϊκή Ένωση; επειδή, όπως έλεγε κι ο μεγάλος Γάλλος ποιητής Πωλ Βαλερύ: "Πόλεμος είναι όταν αλληλοσκοτώνονται άνθρωποι που δεν γνωρίζονται μεταξύ τους, επειδή κάποιοι άλλοι, που γνωρίζονται καλά μεταξύ τους, δεν κατάφεραν να συνεννοηθούν." Κι αυτό το αντιλαμβάνεται πολύ καλά σήμερα η συντριπτική πλειοψηφία των λαών των 27 κρατών-μελών που συγκροτούν την πολύπαθη Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η σημερινή ηγεσία της Γερμανίας πρωτοστατεί υπέρ ενός πόλεμου με τη Ρωσία. Όχι ο Γερμανικός λαός! Η ηγεσία του. Μαζί με την ηγεσία των παραδοσιακών εκμεταλλευτών αποικιοκρατών της Γαλλίας και της Αγγλίας. Αλλά και των Βαλτικών χωρών, που ως φαίνεται υπέφεραν από τους Ρώσους την εποχή της Σοβιετικής κυριαρχίας. Που ειρήσθω εν παρόδω, η σημερινή Ρωσία είναι που τους απέδωσε αναίμακτα την σημερινή ανεξαρτησία τους... Η Γερμανία λοιπόν κατά κύριο λόγο στρέφεται για τρίτη φορά σε ένα μεγάλο πόλεμο. Προηγήθηκαν ο Πρώτος και ο Δεύτερος Παγκόσμιος πόλεμος και φανερά κι ευθέως πια ετοιμάζονται κι επανεξοπλίζονται για τον Τρίτο.
Λησμονώντας ακόμα και τον συμπατριώτη τους μεγάλο στοχαστή και θεατρικό συγγραφέα Μπέρτολτ Μπρέχτ που έλεγε προφητικά: "Η μεγάλη Καρχηδόνα ξεκίνησε τρεις πολέμους. Μετά τον πρώτο, ήταν ακόμα ισχυρή. Μετά τον δεύτερο ήταν ακόμα κατοικήσιμη. Μετά τον τρίτο, ήταν αδύνατο να την εντοπίσεις".
Θέλω να τελειώσω τούτο το μακρυνάρι κείμενο με τον αγαπημένο μου Λέοντα Τολστόι. Με μια φιλοσοφική του προσέγγιση που τον υπογράφοντα τουλάχιστον με έχει απελευθερώσει από πολλές άχρηστες δοξασίες:
"Ο πιο ισχυρός, ο πιο αδιάρρηκτος, ο πιο αβάσταχτος κι΄ ο πιο σταθερός δεσμός που μας συνδέει με τους συνανθρώπους μας είναι αυτό που ονομάζουμε «εξουσία». Η εξουσία, με το βαθύτερο νόημα, δεν είναι παρά έκφραση της πιο μεγάλης εξάρτησης του ενός απέναντι στους άλλους. Είναι πολύ δύσκολο να καθορίσει κανείς τα όρια της περιοχής μεταξύ ελευθερίας και αναγκαιότητας κι ο καθορισμός αυτού του ορόσημου αποτελεί το θεμελιώδες πρόβλημα της ψυχολογίας".
Λέων Τολστόι.
Υ.Γ. --Καλά Χριστούγεννα! Κι επιπλέον:-- Merry Christmas, --С Рождеством, --Joyeux noël, --Frohe Weihnachten,-- Buon Natale... (για να μη ξεχνάμε κι αυτούς ή κι αυτές που μιλάνε τα greeklish και τα υπόλοιπα, μέρες που είναι...)